Stan wojenny 1981 i schyłek socjalizmu w Polsce
klp.pl Lektury Analizy i interpretacje Motywy literackie Epoki
Zwracam się do całej opinii światowej. Apelujemy o zrozumienie dla wyjątkowych warunków, jakie w Polsce powstały dla nadzwyczajnych środków, jakie okazały się konieczne. Nasze działania nie zagrażają nikomu. Mają jeden cel: usunięcie zagrożeń wewnętrznych, a tym samym zapobieżenie niebezpieczeństwu dla pokoju i współpracy międzynarodowej. (...)Zwracam się do wszystkich obywateli, nadeszła godzina ciężkiej próby. Próbie tej musimy sprostać, dowieść, że „Polski jesteśmy warci”.

Oprócz niego przyjęto dekret o postępowaniu w sprawach przestępstw i wykroczeń oraz zmianach w ustroju sądów wojskowych i prokuratory wojskowej. W ramach stanu wojennego na ulice większych miast wyprowadzono czołgi, pojawiły się także liczne patrole. Internowano wiele tysięcy opozycjonistów, zakazano strajków, zawieszono działalność organizacji społecznych, zaostrzono cenzurę, zamknięto pisma, teatry, przerwano wszelką komunikację, zamknięto granice, radio i telewizja nadawały tylko jeden program (spikerzy telewizyjni występowali w mundurach wojskowych). Wprowadzono także godzinę policyjną od 22.00 do 6.00. Władzę w państwie przejęła Wojskowa Rada Ocalenia Narodowego (WRON), na czele której stanął Wojciech Jaruzelski. Do wprowadzenia stanu wojennego władza użyła co najmniej 400-500 tysięcy osób, w tym połowę uzbrojonych (m.in. milicja, wojsko, SB, aparat partyjny i aktywiści).

Mimo rozmiaru przygotowań do wprowadzenia stanu wojennego nie powstrzymały one fali oporu. W fabrykach powstały komitety strajkowe (w Gdańsku Krajowy Komitet Strajkowy). 14 grudnia w większości zakładów ogłoszono strajki okupacyjne. Władze zaczęły akcje pacyfikacyjne przy użyciu ZOMO oraz wojska. Do 23 grudnia rozbito strajki w kluczowych zakładach, w innych trwały do 28 grudnia. Najtragiczniejszy przebieg pacyfikacja miała na Śląsku w kopalni „Wujek” - 16 grudnia podczas protestu zginęło 9 górników. Tysiące robotników aresztowano, wielu pozbawiono pracy. Wydarzenia z 13 grudnia zmusiły przejście Związku „Solidarność” do podziemia, gdzie istniał mimo aresztowań i prześladowań. Kościół katolicki opowiedział się za przywróceniem zdelegalizowanego NSZZ „Solidarność” oraz uwolnieniem Lecha Wałęsy (14 grudnia powstał Prymasowski Komitet Pomocy). O zaprzestanie rozlewania polskiej krwi zaapelował papież, zaś prezydent USA nałożył na Polskę sankcje ekonomiczne. Nieformalne życie kulturalne oraz intelektualne po wprowadzeniu stanu wojennego nie zamarło. Władze komunistyczne wzbraniały się przed wprowadzeniem całkowitego terroru. Sytuacja polityczna była na co dzień komentowana, zaś na lekcjach historii rozpoczęto mówić o tematach wcześniej przez władzę zakazanych. Rozwinął się czarny rynek dewizowy (waluty obce) i towarowy.

strona:   - 1 -  - 2 -  - 3 -  - 4 -  - 5 - 


  Dowiedz się więcej
1  Polska polityka zagraniczna po przełomie 1989
2  Sprawa polska na kongresie wiedeńskim
3  Słowianie – pochodzenie i rozwój



Komentarze
artykuł / utwór: Stan wojenny 1981 i schyłek socjalizmu w Polsce




    Dodaj komentarz (komentarz może pojawić się w serwisie z opóźnieniem)


    Imię:
    E-mail:
    Tytuł:
    Komentarz: