Wincenty Kadłubek

(ur. ok. 1150, zm. 1223) błogosławiony (beatyfikowany w 1764 roku), biskup krakowski i kronikarz. Pochodził najprawdopodobniej z rodu możnych, wykształcenie duchowne otrzymał na dworze biskupa krakowskiego. Studiował sztuki wyzwolone, osiągnął naukowy tytuł magistra (jako jeden z pierwszych Polaków). Kierował szkołą katedralną na Wawelu, współpracował z księciem Kazimierzem II Sprawiedliwym, po jego śmierci, w 1208 roku objął diecezję krakowską, od 1218 roku po rezygnacji z urzędu osiadł w klasztorze Cystersów w Jędrzejowie, gdzie pozostał do śmierci. Najbardziej znanym dziełem Kadłubka jest Kronika polska zwana Kroniką Mistrza Wincentego, która powstała przed 1207 rokiem. Jest to dzieło historyczno – moralizatorskie, opisujące dzieje Polski od zarania do początku XIII wieku. Pod względem literackim to jedno z wybitniejszych osiągnięć kronikarskich XII-wiecznej literatury europejskiej. Łączył prawdę z legendami (Polacy wg. niego uczestniczyli w historii starożytnej). Stosował różne gatunki literackie, odwoływał się do prac wielu twórców starożytnych i średniowiecznych.