św. Stanisław - słownik postaci
(ur. przed 1040, zm. 1079) święty, patron Polski, biskup krakowski od 1071 roku z nominacji Bolesława II Śmiałego. Nie jest do końca jasna rola biskupa Stanisława w opozycji antykrólewskiej. Jedni uważają, że jej przewodził, inni, że tylko zagroził królowi klątwą z powodu jego okrucieństwa wobec jej przywódców. Król Bolesław II uznał biskupa za zdrajcę i pospiesznie skazał go na obcięcie członków (wbrew zakazowi stosowania kar cielesnych wobec biskupów). W XIII wieku doszło do kanonizacji św. Stanisława przez papieża Innocentego V. Został on uznany za męczennika (jego męczeństwo podkreśla w kronikach Wincenty Kadłubek), a także „patrona ojczyzny”. Do dziś sprawa jego śmierci i ewentualnego uczestnictwa w opozycji przeciw Bolesławowi II (związanej z królem niemieckim i czeskim księciem) nie została dogłębnie wyjaśniona.