Aleksander II - słownik postaci
klp.pl Lektury Analizy i interpretacje Motywy literackie Epoki
(ur. 1818, zm. 1881) z dynastii Romanowów, cesarz rosyjski od 1855 roku, syn Mikołaja I. Władzę objął podczas wojny krymskiej, która odsłoniła słabość i zacofanie państwa rosyjskiego. Nowy władca rozpoczął wdrażanie reform w duchu liberalnym (uwłaszczenie chłopów, sprawy samorządu, sądów, miast, wojska i szkolnictwa). Początkowo w sprawie polskiej nie zajmował zdecydowanego stanowiska, zrównał prawa Żydów w Królestwie Polskim, by zapobiec ich udziałowi w ruchu narodowym. Powstanie styczniowe stłumił bezwzględnie, wprowadzając wiele represji i wzmagając proces rusyfikacji. Rozszerzył wpływy Rosji na Kaukazie, w Azji Środkowej oraz na Bałkanach (po wojnie z Turcją). Zginął w zamachu bombowym dokonanym przez członka Narodnej Woli – Hryniewieckiego.