manufaktura - słownik pojęć historycznych
klp.pl Lektury Analizy i interpretacje Motywy literackie Epoki
z łaciny manufactura - rękodzieło - to zakład produkcyjny, w którym produkcja złożonego produktu końcowego odbywa się ręcznie i oparta jest na podziale pracy: poszczególne etapy produkcji wykonywane są przez wyspecjalizowanych pracowników. Manufaktury dzieli się na rozproszone – gdy wyroby produkowane są w kilku drobnych zakładach z jednym kierownictwem i scentralizowane – gdy cały proces odbywa się w jednym miejscu.

Pierwsze manufaktury powstały już w XIII wieku we Flandrii i we Włoszech. Początkowo dotyczył wyrobów włókienniczych, by następnie rozszerzyć się na inne gałęzie przemysłu. W Polsce manufaktury zaczęły powstawać pod koniec XVI wieku. Rozwój manufaktur za panowania Stanisława Augusta Poniatowskiego miał ożywić Polską gospodarkę. Po III rozbiorze Rzeczpospolitej większość manufaktur upadła.