Kozacy rejestrowi - słownik pojęć historycznych
klp.pl Lektury Analizy i interpretacje Motywy literackie Epoki
żołnierze pochodzący z terenów Ukrainy, służący Rzeczpospolitej. Od 1578 roku założono tzw. rejestr, czyli wykaz imienny żołnierzy przyjętych do polskiej służby. W XVII wieku liczba Kozaków wpisanych na listę była nieustannym powodem sporów pomiędzy stroną polską a starszyzną kozacką, które doprowadziły do wybuchu powstań kozackich. Liczba kozaków rejestrowych zależała od przewagi jednej ze stron. Gdy zwyciężali Polacy liczba Kozaków malała, gdy sukces odnosili ci drudzy - rosła.