Rewolucja 1905-1907 w Królestwie Polskim
klp.pl Lektury Analizy i interpretacje Motywy literackie Epoki
Sytuacja przed wybuchem rewolucji 1905 roku

Na początku XX wieku nastroje w Królestwie Polskim względem caratu były w całym społeczeństwie negatywne. Uciskani byli zarówno robotnicy i chłopi, jak i inteligencja. Zbiurokratyzowane rządy rosyjskie wymagały natychmiastowych reform. Dodatkowo niezadowolenie podsycała wojna rosyjsko-japońska (1904-1905), która wpłynęła na obniżenie produkcji włókienniczej w kraju (zamknięcie rynku dalekowschodniego) i zwolnienia robotników.

Trudna sytuację w państwie Mikołaja II pragnęli wykorzystać polscy politycy. Ugodowcy założyli w marcu 1904 roku Stronnictwo Polityki Realnej, które w zamian za lojalność wobec cara domagało się ustępstw językowych i tolerancji wyznaniowej, zaś narodowcy z Romanem Dmowskim na czele postulowali o autonomię pozwalająca na przejęcie władzy w Królestwie przez Polaków, z kolei socjaliści i Polska Partia Socjalistyczna (PPS) z Józefem Piłsudskim na czele myśleli o wywołaniu antyrosyjskiego powstania. W listopadzie 1904 roku socjaliści zorganizowali na Placu Grzybowskim w Warszawie manifestację z hasłami „Precz z mobilizacją”, „Niech żyje niepodległa Polska”, która została rozpędzona przez policję.Przebieg rewolucji 1905 w Królestwie Polskim

W związku z „krwawą niedzielą” 22 stycznia 1905 roku w Petersburgu (masakra manifestacji robotniczej) w Królestwie w odpowiedzi na odezwy partii robotniczych wybuchły strajki (27 stycznia w Warszawie, dzień później w Łodzi). Pierwsza fala strajków wkrótce wygasła między innymi dzięki spełnieniu niektórych żądań ekonomicznych manifestujących – podniesienie płac robotników o 30-50%, skrócenie tygodniowego czasu pracy do 59 godzin. W lutym 1905 roku szkoły porzucili uczniowie, żądając ich polonizacji - akcja zorganizowana przez Związek Młodzieży Polskiej (Zet). Także robotnicy rolni zaczęli się dopominać o poprawę swego losu.

W kraju wykształciły się dwie koncepcje polityczne wykorzystania napiętej sytuacji. PPS chciała wykorzystać osłabienie Rosji i powszechny strajk do wywołania powstania narodowego. Zorganizowała między innymi Organizację Spiskowo-Bojową PPS. Część działaczy nie zgadzała się na niepodległościowy plan („młodzi”), postulując przyłączenie się do ogólnorosyjskiej rewolucji, a w przyszłości zapewnienie Polsce autonomii w ramach federacji rosyjskiej. Pod ich naciskiem Organizacja Bojowa podjęła szereg akcji dywersyjnych, napadając m.in. na policję, wojsko, instytucje rządowe.

strona:   - 1 -  - 2 -  - 3 - 


  Dowiedz się więcej
1  Polityka zewnętrzna Kazimierza Wielkiego - 1333-1370
2  Unia lubelska 1569
3  Osadnictwo na prawie niemieckim w średniowiecznej Polsce



Komentarze
artykuł / utwór: Rewolucja 1905-1907 w Królestwie Polskim




    Dodaj komentarz (komentarz może pojawić się w serwisie z opóźnieniem)


    Imię:
    E-mail:
    Tytuł:
    Komentarz: