Polska w okresie wielkiej wojny północnej (1700-1721)
klp.pl Lektury Analizy i interpretacje Motywy literackie Epoki
Działania zbrojne w 1709 roku toczyły się na terytorium Rzeczpospolitej. Szwedzi uderzają na Ukrainę, licząc na porozumienie z hetmanem kozackim Janem Mazepą. Dochodzi do decydującego starcia – Karol XII ponosi klęskę z Rosją w bitwie pod Połtawą w 1709 roku, co powoduje rozbicie proszwedzkiego stronnictwa w Polsce i ucieczkę Leszczyńskiego za granicę. Z kolei na tron w Warszawie Augusta II przywrócili w 1710 roku Rosjanie decyzją Walnej Rady Warszawskiej. August II nie wykorzystuje kompromisowego nastawienia szlachty polskiej, gotowej poprzeć reformy ustrojowe. Wraz z carem i elektorem brandenburskim planuje nawet rozbiór kraju, jednak Piotr I nie chce umocnienia Wettinów w Polsce. W wyniku przystąpienia do wojny Turcji po stronie Szwedów działania wojenne przedłużają się. Po zawarciu z Turkami traktatu działania przenoszą się na Pomorze i Inflanty

W 1713 roku August II, pragnąc ostatecznego rozprawienia się z antykrólewską opozycją wkracza na czele wojsk saskich do Polski. Przeciwko niemu, a także próbującym prowadzić własną politykę magnatom zawiązuje się konfederacja generalna w Tarnogrodzie. O losach wojny domowej decyduje mediator, na którego obie strony powołują Piotra I – jego wojska wkraczają na Litwę, a wysłany przez niego poseł dyktuje warunki pokoju między królem a szlachtą w 1716 roku. Traktat „pacyfikacyjny” zostaje przyjęty na jednodniowym sejmie 1 lutego 1917 roku. W obawie przed zerwaniem nie pozwolono nikomu zabrać głosu, dlatego sejm ten nazwano „sejmem niemym”. Sejm ten umacniał zasadnicze elementy ustroju Rzeczpospolitej, powodując, że w latach kolejnych nie było szans na naprawę i wzmocnienie kraju w zbrojącej się i absolutystycznej Europie. Ukrócona została samowola hetmanów, skarbowość i wojsko powróciło w ręce państwa. Uchwalono także stałe podatki na armię, która miała liczyć 24 tysiące żołnierzy (w praktyce liczyła 12 tysięcy).

W 1721 roku zostaje podpisany kończący wojnę północną pokój w Nystad (obecnie Finlandia), na mocy którego Rosja zdobywa Inflanty na północ od Dźwiny, Ingrię, Estonię oraz Karelię, zaś Prusy część Pomorza. Inne państwa Ligii Północnej również zdobyły korzyści oprócz króla Polski Augusta II, który dodatkowo na rzecz Rosji utracił faktyczne zwierzchnictwo lenne w Kurlandii.

strona:   - 1 -  - 2 -  - 3 - 


  Dowiedz się więcej
1  Powstanie kościuszkowskie i trzeci rozbiór Polski
2  Sprawa polska na kongresie wiedeńskim
3  Wojna trzynastoletnia z zakonem krzyżackim 1454-1466



Komentarze
artykuł / utwór: Polska w okresie wielkiej wojny północnej (1700-1721)




    Dodaj komentarz (komentarz może pojawić się w serwisie z opóźnieniem)


    Imię:
    E-mail:
    Tytuł:
    Komentarz: