Unia lubelska 1569
klp.pl Lektury Analizy i interpretacje Motywy literackie Epoki
W wyniku postulatów ruchu egzekucyjnego dążono do rozszerzenia powiązań między Polską i Litwą, do zawarcia nowej unii, doszło do zwołania wspólnego polsko-litewskiego sejmu. Przeszkodą był fakt dziedziczności litewskiego tronu przez Jagiellonów. Tron litewski dawał bowiem gwarancję uzyskania tronu elekcyjnego w Polsce. Problem ten zniknął w wyniku bezdzietności Zygmunta II Augusta, co umożliwiło połączenie polski i Litwy unią realną.

Połączeniu obu krajów sprzeciwiała się głównie litewska magnateria, obawiając się utraty swoich wpływów. Społeczeństwo litewskie w owym czasie przechodziło przyspieszone zmiany cywilizacyjne (nowy podział administracyjny, wydanie statutów litewskich, kształcenie elit litewskich za granicą). Unii sprzyjała szlachta litewska pragnąca na wzór polski emancypacji i zwiększenia przywilejów. Zwołanie wspólnego polsko-litewskiego sejmu nastąpiło na przełomie 1568 i 1569 roku w Lublinie. Król zrzekł się praw dziedzicznych do Litwy. Rokowania trwały wiele miesięcy. Gdy strona litewska wycofała się, król przyłączył do Korony sprzyjające jej Podlasie, a następnie Wołyń i Kijowszczyznę, co spowodowało powrót delegacji. 28 czerwca 1569 roku zawarto unię tworząc wspólną Rzeczpospolitą złożoną z Korony i Litwy.

Akty unijne zostały wystawione przez sejmy koronny i litewski 1 lipca, a przez króla Zygmunta 4 lipca 1569 roku, łącząc suwerenne i równouprawnione państwa w jedno państwo – Rzeczpospolitą Obojga Narodów. Kraje zachowały swoje terytoria, a także prawo, urzędy, skarb i wojsko. Od tej pory wspólny miał być monarcha, oraz sejm złożony z senatorów i posłów obu krajów, a także wszelkie przywileje dla szlachty obu krajów. Wspólne były też wojny i polityka zagraniczna. Trzy inkorporowane prowincje (Podlasie, Wołyń i Kijowszczyzna) pozostały przy Koronie, co spowodowało pełną ochronę tych terenów przed napadami tatarskimi i tureckimi.
Unia lubelska z 1569 roku
1. W Imię Pańskie, Amen. Ku wiecznej pamięci sprawy niżej opisanej (…).
3. Iż już Korona i Wielki Księstwo Litewskie jest jedno nierozdzielne i nieróżne ciało,a także nieróżna ale jedna spólna Rzeczpospolita, która się ze dwu państw i narodów w jeden lud zniosła i spoiła.


strona:   - 1 -  - 2 - 


  Dowiedz się więcej
1  Powstanie i rozwój demokracji szlacheckiej w Polsce
2  Słowianie – pochodzenie i rozwój
3  Konflikty polsko-krzyżackie XIV-XV wiek



Komentarze
artykuł / utwór: Unia lubelska 1569




    Dodaj komentarz (komentarz może pojawić się w serwisie z opóźnieniem)


    Imię:
    E-mail:
    Tytuł:
    Komentarz: